Certyfikaty knock-out
Lewarowane certyfikaty z KNOCK-OUTem (z barierą) i dźwignią finansową, to nowatorskie na polskim rynku instrumenty finansowe przeznaczonych dla aktywnych inwestorów. Pierwsze instrumenty tego rodzaju, wyemitowane przez Raiffeisen Centrobank, zadebiutowały na GPW 15 grudnia 2011 r.
Możliwość wykorzystywania efektu dźwigni finansowej przy inwestowaniu w instrumenty bazujące na kursach akcji spółek do niedawna możliwe było na GPW tylko z wykorzystaniem kontraktów terminowych, opcji i warrantów. Od grudnia 2011 roku możliwość zarabiania na wzroście lub spadku kursów akcji wybranych spółek przy niewielkim zaangażowaniu kapitału i ograniczonej wartości strat jest otwarta dla znacznie szerszego grona graczy dzięki wprowadzeniu certyfikatów KNOCK-OUT Raiffeisen Centrobanku (nazwa nadana przez emitenta: Certyfikaty TURBO).
Wyszukiwarka, informacje o produktach strukturyzowanych
Wiele spółek, duże możliwości
Certyfikaty typu KNOCK-OUT z dźwignią (lewarowane) dają możliwość zarabiania na zmianach kursów następujących instrumentów:
*Dla każdego z certyfikatów występuję tzw. mnożnik – pokazujący, jakiej części instrumentu bazowego (wyrażonego w PLN) odpowiada jeden certyfikat
Każdy z powyższych instrumentów bazowych ma odpowiedniki w postaci certyfikatów lewarowanych "long" i "short":
- Certyfikat KNOCK-OUT long (kupna) zyskuje na wartości, kiedy cena instrumentu bazowego rośnie,
- Certyfikat KNOCK-OUT short (sprzedaży) zyskuje na wartości, kiedy cena instrumentu bazowego spada.
Certyfikaty lewarowane są idealnym instrumentem dla aktywnych inwestorów, ponieważ umożliwiają osiąganie znacznych zysków przy relatywnie niedużym zaangażowaniu kapitału, oznacza to, iż otwarcie pozycji np. na jedną akcję KGHM (10 certyfikatów) kosztuje, przy dźwigni 10, ok. 1/10 bieżącego kursu tej spółki na GPW. Wzrost kursu akcji KGHM o 5%, spowoduje wzrost ceny naszego certyfikatu KNOCK-OUT o ok. 50%.
Mechanizm dźwigni finansowej działa w obie strony i zyski inwestora mogą szybko stopnieć, jeśli rynek będzie poruszał się w odwrotnym kierunku. W odróżnieniu do innych lewarowanych instrumentów finansowych, bazujących na kursach akcji i indeksów, dla certyfikatów KNOCK-OUT nie mają zastosowania depozyty zabezpieczające. Wartość ewentualnej straty jest ograniczona do zainwestowanego kapitału.
Spadające kursy na giełdzie mogą być także okazją do zysków, jeśli inwestor kupił lewarowany certyfikat na spadki (typu short). Turbo certyfikaty są propozycją zarówno dla giełdowych byków jak i niedźwiedzi.
Knock-out, czyli wbudowany stop loss
Certyfikaty typu KNOCK-OUT są instrumentami bez określonego terminu wygasania (open-end), jedynym zdarzeniem powodującym wygasanie tych certyfikatów jest zajście zdarzenia KNOCK-OUT. Zdarzenie KNOCK OUT to osiągnięcie przez kurs instrumentu bazowego poziomu bariery (poziom KNOCK-OUT). Poziomy bariery podawane są przez emitenta.
Wbudowany w instrument mechanizm "KNOCK-OUT" pozwala zabezpieczyć inwestora przed stratami większymi niż wartość zaangażowanego kapitału w przypadku chybionych transakcji, przy możliwości wykorzystania dźwigni finansowej.
Każdy lewarowany certyfikat typu KNOCK-OUT ma ustalony poziom bariery ("KNOCK-OUT level") - dla certyfikatów na wzrost (typu "long") jest on poniżej bieżącego kursu giełdowego akcji lub indeksu bazowego, dla certyfikatów na spadek (typu "short") jest on powyżej tego kursu. W przypadku, gdy kurs instrumentu bazowego spadnie (dla certyfikatu "long") lub wzrośnie (dla certyfikatu "short") do poziomu tej bariery, obrót certyfikatem jest automatycznie zawieszany i produkt znika z giełdy a wartość takiego instrumentu jest bardzo bliska 0 zł.
Co się dzieje z ceną certyfikatu lewarowanego, gdy:
a/ rynek rośnie
Przy rosnącym rynku, cena certyfikatu "long" rośnie a "short" spada szybciej niż kurs instrumentu bazowego (efekt działania dźwigni finansowej).
b/ rynek jest w trendzie bocznym
Przy stabilnym rynku, w dłuższym okresie na cenę certyfikatu bazującego na akcji wpływają koszty finansowania, które obciążają posiadacza certyfikatu typu "long" oraz stanowią dodatkowy przychód posiadacza certyfikatu typu "short".
c/ rynek spada
W przypadku rynku spadkowego cena certyfikatu "long" spada a "short" rośnie szybciej niż kurs instrumentu bazowego (efekt działania dźwigni finansowej).
|
Dla każdego instrumentu bazowego oraz "kierunku inwestycji" (na wzrost lub spadek) na GPW notowane są certyfikaty lewarowane z różnymi poziomami bariery ("knock-out"). Przed złożeniem zlecenia inwestor powinien upewnić się, że oba parametry certyfikatu, który zamierza kupić odpowiadają jego strategii inwestycyjnej.
Im cena instrumentu bazowego znajduje się bliżej bariery (i ceny finansowania), tym większą dźwignię finansową on oferuje.
Dla certyfikatów, dla których cena instrumentu bazowego jest bardzo odległa od poziomu bariery tym mniejsza dźwignia finansowa, tym bardziej profil wypłaty certyfikatu przypomina certyfikaty indeksowe (trackery).
Plik z aktualnymi poziomami bariery (knock-out) i finansowania (poziom finansowania) znajduje się na stronie – nad tabela notowań certyfikatów knock-out oraz w karcie każdego instrumentu.
Finansowanie, czyli wbudowana pożyczka
Poziom bariery i poziom ceny finansowania zmienia się w czasie – rośnie dla certyfikatów long i short. Jest to dodatkowy zysk dla posiadaczy pozycji krótkiej oraz koszt utrzymywania pozycji dla inwestorów posiadających certyfikaty long dłużej niż przez jedną sesję. Zmiany tych poziomów wynikają z kosztów finansowania (kredytowania) pozycji inwestora przez emitenta certyfikatów, inwestor płaci tylko niewielką część ceny akcji, korzystając w 100% ze zmian jego ceny.
Podobny efekt inwestor mógłby osiągnąć zaciągając pożyczkę w swoim domu maklerskim jako uzupełnienie wkładu własnego na zakup danych papierów wartościowych. Skorzystanie z lewarowanego certyfikatu jest jednak znacznie prostsze i tańsze, ponieważ inwestor nie musi zajmować się formalnościami związanymi z finansowaniem - jest ono wbudowane w certyfikat, który można nabyć składając zlecenie kupna w biurze maklerskim.
Certyfikat KNOCK-OUT - produkt dla aktywnych
Certyfikaty lewarowane z knock-outem ze względu na wbudowany mechanizm dźwigni finansowej są produktem przeznaczonym dla aktywnych inwestorów, którzy oczekują znacznego zysku w krótkim terminie, ale potrafią zarządzać dużą zmiennością cen tych instrumentów.
|
Zalety
|
Wady
|
- potencjalny zysk wyższy niż w przypadku bezpośredniej inwestycji
- dzięki efektowi dźwigni finansowej
- instrument finansowy zarówno dla rynku w fazie wzrostu jak i spadku
- brak wpływu zmienności oraz wartości czasowej
- strata ograniczona do zainwestowanego kapitału
- brak depozytów zabezpieczających
|
- możliwość utraty całej zainwestowanej kwoty
- niepewność co do terminu inwestycji, gdyż certyfikat może zostać wycofany z obrotu po dotknięciu bariery „knock-out")
- inwestor ponosi ryzyko potencjalnej niewypłacalności emitenta certyfikatu
|
Przykłady – certyfikaty long i short
|
Certyfikaty KNOCK-OUT są instrumentami tzw. „delta-one” – zmiana ceny certyfikatu (nominalna) jest bardzo bliska zmianie ceny instrumentu bazowego. Dzięki dźwigni finansowej procentowe zmiany wartości certyfikatów są większe niż zmiany ceny instrumentu bazowego.
|
Zasada wyceniania certyfikatów KNOCK-OUT:
Cena certyfikatu KNOCK-OUT Long = (S-X)*mnożnik
Cena certyfikatu KNOCK-OUT Short = (X-S)*mnożnik
Gdzie:
S – cena spot instrumentu bazowego, (np. średnia najlepszych ofert kupna i sprzedaży na akcjach danej spółki)
X – poziom finansowania (strike) certyfikatu KNOCK-OUT
Dźwignia
Dla KNOCK-OUT Long = S/(S-X)
Dla KNOCK-OUT Short = S/(X-S)
Dźwignia (lewar) jest zmienna w zależności od poziomu cen, tj. odległości S od X
Certyfikaty LONG:
Inwestor przewidujący wzrost wartości instrumentu bazowego może wykorzystać certyfikat KNOCK-OUT na wzrost (long). Dzięki temu jego zyski mogą być procentowo dużo wyższe niż przy inwestowaniu w akcje. Jednak w przypadku spadku ceny akcji lub poziomu indeksu, jego straty będą zdecydowanie większe niż przy inwestowaniu bezpośrednio w instrument bazowy. Jeżeli instrument bazowy spadnie do poziomu bariery, certyfikat wygasa, strata inwestora ograniczona jest do zainwestowanej kwoty.
Przykład 1.
|
Certyfikat turbo long
|
|
na akcje PKOBP
|
|
Poziom bariery
|
27,50 zł
|
|
Poziom finansowania
|
26,00 zł
|
|
Cena akcji
|
33,60 zł
|
|
Cena certyfikatu
|
0,76 zł
|
|
Nowa cena akcji
|
35,00 zł
|
37,00 zł
|
39,00 zł
|
31,00 zł
|
29,00 zł
|
28,00 zł
|
|
Zmiana ceny akcji
|
4%
|
10%
|
16%
|
-8%
|
-14%
|
-17%
|
|
Zmiana ceny certyfikatu
|
18%
|
45%
|
71%
|
-34%
|
-61%
|
-74%
|
Certyfikaty SHORT:
Jeżeli inwestor zakłada spadek ceny instrumentu bazowego – może wykorzystać certyfikaty KNOCK-OUT na spadek (short) – pozwalające na zyski przy spadku ceny instrumentu bazowego. Tutaj również bardzo duże znaczenie dla poziomu osiąganych zysków i strat ma dźwignia finansowa, należy również pamiętać o poziomie bariery (gdy cena instrumentu bazowego wzrośnie do tego poziomu, certyfikat wygasa).
Przykład 2.
|
Certyfikat turbo short
|
|
na akcje PKOBP
|
|
Poziom bariery
|
40,00 zł
|
|
Poziom finansowania
|
41,00 zł
|
|
Cena akcji
|
33,60 zł
|
|
Cena certyfikatu
|
0,74 zł
|
|
Nowa cena akcji
|
35,00 zł
|
37,00 zł
|
39,00 zł
|
31,00 zł
|
29,00 zł
|
28,00 zł
|
|
Zmiana ceny akcji
|
4%
|
10%
|
16%
|
-8%
|
-14%
|
-17%
|
|
Zmiana ceny certyfikatu
|
-19%
|
-46%
|
-73%
|
35%
|
62%
|
76%
|
###
Produkty strukturyzowane to instrumenty finansowe, których cena jest uzależniona od wartości określonego wskaźnika rynkowego (instrumentu bazowego):
- Indeksów giełdowych
- Kursów akcji
- Surowców (np. ropa naftowa, złoto, srebro, gaz ziemny…)
- Produktów rolnych (np. pszenica, kukurydza, kakao, kawa…)
- Koszyków akcji, surowców, indeksów giełdowych
- Kursów walut, stóp procentowych…
Produkty strukturyzowane emitowane przez instytucje finansowe, najczęściej banki lub domy maklerskie.
Każdy produkt strukturyzowany notowany na giełdzie musi mieć prospekt emisyjny (może być wspólny dla wielu produktów) oraz tzw. „Warunki końcowe emisji” (Final Terms – oddzielny dokument dla każdego instrumentu), w których zawarte są wszystkie istotne informacje na temat instrumentu i emitenta. Formuła określająca zasady wypłaty ułatwia posiadaczom takich produktów śledzenie bieżącej wartości danego instrumentu.
Powody, dla których warto inwestować w instrumenty strukturyzowane notowane na GPW:
- Bezpieczeństwo i przejrzystość obrotu, pełna informacja o produkcie i emitencie,
- Możliwość ochrony kapitału przy jednoczesnym udziale w zyskach (produkty gwarantujące ochronę kapitału),
- Możliwość osiągania zysków przewyższających tradycyjne formy oszczędzania takie jak lokaty i obligacje,
- Znana formuła wypłaty, którą w momencie wykupu oferuje dany instrument (wypłata jest określona formułą, znaną inwestorowi przez rozpoczęciem inwestycji),
- Dźwignia finansowa,
- Możliwość zarabiania na spadkach cen instrumentów bazowych
- Możliwość dostępu do nowych rynków (np. zagranicznych) i nowych instrumentów (m.in. surowców, indeksów, walut), do których dostęp dotychczas był niemożliwy - szczególnie w przypadku wielu inwestorów indywidualnych,
- Dostęp do produktów z rachunku papierów wartościowych w domu maklerskim (w tym IKE)
- Płynność: w przypadku produktów strukturyzowanych notowanych na Giełdzie możliwość sprzedaży instrumentu na rynku wtórnym (inwestor ma możliwość wycofania się z inwestycji w dowolnym momencie przed terminem wykupu instrumentu przez emitenta),
- Dywersyfikacja inwestycji.
